เสียงสระ

          เรื่อง  เสียงสระ

เสียงสระ  คือ  เสียงที่เปล่งออกมาจากปอด  หลอดลม  กล่องเสียง  ผ่านลำคอ

ช่องปาก  ช่องจมูก  โดยสะดวก  ลมที่เปล่งออกมาจะไม่ถูกสกัดกั้นจากอวัยวะใดๆ  ในปาก  แต่จะมีการเปลี่ยนแปลงระดับของลิ้นและรูปริมฝีปาก  ขณะที่ออกเสียง  เส้นเสียงที่อยู่ในกล่องเสียงจะปิดและเปิดอย่างรวดเร็ว  เส้นเสียงจึงมีความสั่นสะเทือน  เกิดความกังวาน  ซึ่งเรียกว่า  เสียงก้อง  เสียงสระจะออกเสียงให้ยาวนาน  เช่น  อา  อี  อู โอ เราเรียกเสียงนี้ว่า  เสียงแท้  เสียงสระเป็นเสียงที่ช่วยให้พยัญชนะออกเสียงได้  เพราะเสียงพยัญชนะจะต้องอาศัยเสียงสระช่วยในการออกเสียง  เสียงสระในภาษาไทยมี ๒๑ เสียง

การจำแนกเสียงสระ   เสียงสระในภาษาไทยมี  ๒๑  เสียง  จำแนกตามลักษณะต่างๆ  ดังต่อไปนี้

. สระเดี่ยว  มี  ๑๘  เสียง  แบ่งเป็นสระเสียงสั้น  ๙  เสียง  สระเสียงยาว  ๙  เสียง

การเกิดเสียงสระเดี่ยว   เมื่อลมผ่านเส้นเสียงมาในช่องปาก    จะถูกลิ้นและ

ริมฝีปากกล่อมเกลาเสียง    ซึ่งอยู่ในลักษณะใดลักษณะหนึ่ง ดังนี้

๑.๑ การออกเสียงสระหน้า ลิ้นจะอยู่ในตำแหน่งหน้า ริมฝีปากรี  ได้แก่ สระ อิ  อี   เอะ เอ    แอะ เอ

๑.๒  การออกเสียงสระกลาง ลิ้นจะอยู่ในตำแหน่งหลังค่อนไปกลาง

ริมฝีปากรีปกติ  ได้แก่ สระ อึ  อื   เออะ เออ    อะ อา

  ๑.๓ การออกเสียงสระหลัง ลิ้นจะอยู่ในตำแหน่งหลัง

ริมฝีปากห่อ  ได้แก่ สระ อุ  อู   โอะ โอ    เอาะ ออ

  ตารางแสดงลักษณะเสียงสระเดี่ยว

เสียงสระ

ลักษณะลิ้น

ลักษณะริมฝีปาก

สั้น

ยาว

ส่วนของลิ้น

ระดับลิ้น

อิ

อี

ส่วนหน้า

กระดกขึ้นสูง

เหยียดปิดหรือเกือบปิด

เอะ

เอ

กระดกปานกลาง

เหยียดเปิดปานกลาง

แอะ

แอ

ระดับต่ำหรือปกติ

เหยียดเปิดกว้าง

อึ

อือ

ส่วนกลาง

กระดกขึ้นสูง

เหยียดปิดหรือเกือบปิด

เออะ

เออ

กระดกปานกลาง

เหยียดเปิดปานกลาง

อะ

อา

ระดับต่ำหรือปกติ

เหยียดเปิดกว้าง

อู

อู

ส่วนหลัง

กระดกขึ้นสูง

ห่อกลมปิดหรือเกือบปิด

โอะ

โอ

กระดกปานกลาง

ห่อกลมเปิดปานกลาง

เอาะ

ออ

ระดับต่ำหรือปกติ

ห่อกลมเปิดกว้าง

 บัตรคำถามกิจกรรมที่  ๒.๑

 คำชี้แจง ให้นักเรียนเขียนคำคู่กับคำที่กำหนดให้  โดยให้มีพยัญชนะต้นเหมือนกัน หากมีตัวสะกดต้องอยู่ในมาตราเดียวกัน แต่ให้เปลี่ยนเสียงสระเป็นสระเสียงสั้น

หรือสระเสียงยาว  (ต้องเป็นคำที่มีความหมาย)

 ตัวอย่าง           ชก       –           โชก

 ๑. พัด              –           …………………………..   ๑๑. มาด           –          …………………………..๒. ลูก              –            ………………………….    ๑๒. พาน          –          …………………………..๓. ขับ              –            …………………………..   ๑๓. โตก           –         ……………………………

๔. ยาง            –           …………………………..    ๑๔. มีด            –           …………………………..

๕. ริบ              –           …………………………..    ๑๕. แต่            –           …………………………..

๖. ลง                –           …………………………..    ๑๖. กาบ         –           …………………………..

๗. หาร             –           …………………………..    ๑๗. สัด          –           …………………………..

๘. เงาะ            –           …………………………..    ๑๘. แพะ          –          …………………………..

๙. ลาภ             –           …………………………..    ๑๙. โสม           –        …………………………..

๑๐.สาน            –           …………………………..    ๒๐. คัด            –          …………………………..

บัตรเนื้อหาที่ ๒.๒

 . สระประสม   มี  ๓  เสียง*  สระประสมเกิดจากสระเดี่ยวสองเสียง  เปล่งเสียงออกมาในระยะกระชั้นชิดกัน   จนฟังดูเหมือนเปล่งออกมาครั้งเดียว  แต่สามารถสังเกตการเกิดเสียงสระประสมได้ โดยการสังเกตลิ้นมีการเปลี่ยนระดับและริมฝีปากเปลี่ยนลักษณะขณะออกเสียง

เสียงสระประสม

เสียงสระเดี่ยว

เอีย

อี + อา

อัว

อู + อา

เอือ

อื +อา

   * หมายเหตุ   เสียง  เอียะ  (อิ + อะ)   เอือะ  (อึ + อะ)  และ  อัวะ (อุ + อะ)  เมื่อก่อนนับเป็นสระประสม เสียงสั้น  แต่นักภาษาศาสตร์ในปัจจุบัน  ไม่นับเป็นเสียงสระแล้ว  เนื่องจากมีคำใช้น้อย  และบางคำก็เป็นคำที่รับมาจากภาษาอื่น  หรือคำภาษาไทยถิ่น  เช่น  เกียะ   เชือะ  

ความสัมพันธ์ของลิ้นกับริมฝีปากขณะออกเสียงสระประสม

ลักษณะของ

ริมฝีปาก

ระดับ

ของลิ้น

ส่วนของลิ้น

หน้า

กลาง

หลัง

ปิด

สูง

อิ  อี

         อึ       อื

อุ  อู

กึ่งปิดกึ่งเปิด

กลาง

เอะ  เอ

เออะ  เออ

โอะ  โอ

เปิด

ต่ำ

แอะ  แอ

อะ     อา

เอาะ  ออ

 การเกิดเสียงสระประสม

–          เอีย  ใช้ลิ้นและริมฝีปากทำเสียงสระ  อี  ก่อนแล้วเปลี่ยนเป็นทำเสียงสระ  อา

–          เอือ  ใช้ลิ้นและริมฝีปากทำเสียงสระ  อื  ก่อนแล้วเปลี่ยนเป็นทำเสียงสระ  อา

–          อัว   ใช้ลิ้นและริมฝีปากทำเสียงสระ  อู  ก่อนแล้วเปลี่ยนเป็นทำเสียงสระ  อา

                                        สระเกิน

    สระเกิน  มี   ๘  รูป  ไม่นับเป็นเสียงสระ เพราะมีเสียงพยัญชนะประสมอยู่

กับเสียงสระเดี่ยว  มีดังนี้

รูปสระ

เสียงสระเดี่ยว

เสียงพยัญชนะ

ตัวอย่าง

อำ

อะ

ม   สะกด

สำ  คำ  นำ  จำ

ไอ

อะ

ย   สะกด

ไทย   ไป  ไหน  ไกล

ใอ

อะ

ย   สะกด

ใจ ใส  ใช่  ใกล้

เอา

อะ

ว   สะกด

เข้า  เก้า  เจ้า  เสา

ฤ *

อิ อึ เออ

ร   ประสม

ฤทธิ์  ฤทัย  ฤกษ์

ฤา

อื

ร   ประสม

ฤาษี

อึ

ล   ประสม

เลิกใช้

ฦา

อื

ล   ประสม

เลิกใช้

บัตรคำถามกิจกรรมที่  ๒.๒

คำชี้แจง  ให้นักเรียนตอบคำถามต่อไปนี้

๑. เสียงสระในภาษาไทยมีทั้งหมด ………….เสียง แบ่งเป็น

สระเดี่ยว………………………เสียง สระประสม………………เสียง

๒. สระเสียงสั้นกับสระเสียงยาวแตกต่างกันอย่างไร………………………………….

๓. จงอธิบายการเกิดเสียงสระเดี่ยว……………………………………………………

๔. สระประสมเกิดอย่างไร…………………………………………………………….

๕. สระเกินไม่นับเป็นเสียงสระเพราะเหตุใด………………………………………….

๖. ให้ยกตัวอย่างคำที่มีเสียงสระเดี่ยว  ๕  คำ โดยไม่ให้เสียงสระซ้ำกัน……………….

๗. ให้ยกตัวย่างคำที่มีเสียงสระประสม  ๕ คำ  (ให้มีเสียงสระซ้ำกันได้)………………

๘. ให้ยกตัวอย่างคำที่มีรูปสระเกิน  ๕  คำ  โดยไม่ให้รูปซ้ำกัน…………………………..

๙. สระเสียงใด ขณะออกเสียงริมฝีปากเปิดมากที่สุด……………………………………..

๑๐. จงอธิบายลักษณะของลิ้นและริมฝีปาก ขณะออกเสียงสระ  เอีย……………………..

๑๑. จงอธิบายลักษณะของลิ้นและริมฝีปาก ขณะออกเสียงสระ  อู……………………….

๑๒.เสียงสระมีลักษณะที่สำคัญอย่างไร………………………………………………….

แบบทดสอบหลังเรียน

ชุดการเรียนที่  ๒ เสียงสระ

คำชี้แจง ให้นักเรียนพิจารณาเลือกคำตอบที่ถูกที่สุดเพียงคำตอบเดียว

แล้วทำเครื่องหมาย  X  ลงในกระดาษคำตอบ

๑.ข้อใดกล่าวไม่ถูกต้องเกี่ยวกับเสียงสระ

ก  เสียงสระในภาษาไทยมี  ๒๑  เสียง

ข  เสียงสระเดี่ยวในภาษาไทยมี  ๑๘ เสียง

ค  เสียงสระประสมในภาษาไทยมี  ๖  เสียง

ง  สระเกินมี  ๘  รูปไม่นับเป็นเสียงสระเพราะมีเสียงพยัญชนะประสมอยู่

๒.ข้อใดเป็นเสียงสระหน้า

ก  อิ  อี                                                             ข  อึ  อื

ค  อุ  อู                                                             ง  เอาะ  ออ

๓.ขณะออกเสียงสระในข้อใดลิ้นอยู่ในระดับต่ำ

ก  เอะ  เอ                                                         ข  อะ  อา

ค  โอะ  โอ                                                       ง  เออะ  เออ

๔.ขณะออกเสียงสระในข้อใดริมฝีปากมีลักษณะห่อกลมเกือบปิด

ก  แอะ  แอ                                                      ข  เออะ  เออ

ค  อุ  อู                                                             ง  อะ  อา

๕.หากออกเสียงสระอีและเสียงสระอาประสมกันจะเกิดเป็นเสียงสระใด

ก  อัว                                                               ข  เอือ

ค  เออ                                                              ง  เอีย

๖.ตัว  ฤ  ในคำใดออกเสียงสระ  เออ

ก  ฤทธิ์                                                            ข  ฤกษ์

ค  กฤษณะ                                                      ง  ฤทัย

๗.ข้อใดมีเสียงสระประสม

ก  ครูบาสอนอย่าโกรธ                                           ข  อย่ามีปากว่าคน

ค  ลูกเมียอย่าวางใจ                                              ง  คิดแล้วจึงเจรจา

๘.ข้อใดไม่มีรูปสระเกิน

ก โคควายวายชีพได้                เขาหนัง

ข  เป็นสิ่งเป็นอันยัง                 อยู่ไซร้

ค  คนเด็ดดับสูญสัง                ขารร่าง

ง  เป็นชื่อเป็นเสียงได้              แต่ร้ายกับดี

๙.ข้อใดมีสระเสียงสั้นมากที่สุด

ก  ถึงบางพูดพูดดีเป็นศรีศักดิ์                          ข  มีคนรักรสถ้อยอร่อยจิต

ค  แม้นพูดชั่วตัวตายทำลายมิตร                     ง  จะชอบผิดในมนุษย์เพราะพูดจา๑๐.ข้อใดมีสระประสมมากที่สุด

ก  ก้านบัวบอกลึกตื้น              ชลธาร

ข  มารยาทส่อสันดาน             ชาติเชื้อ

ค  โฉดฉลาดเพราะคำขาน      ควรทราบ

ง  หย่อมหญ้าเหี่ยวแห้งเรื้อ       บอกร้ายแสลงดิน

Advertisements

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

ภาษาไทยใครว่ายาก

%d bloggers like this: